Tulpen in klei

Parent Category: Handvaardigheid Category: Boetseren
afbeelding00TulpenbollenKlei is een heel veelzijdig materiaal. Om te experimenteren werken we op dit moment op mijn opleiding met een thema. Aan de hand van dit thema bouwt iedereen zijn eigen collectie in keramiek op. Mijn thema is "Tulpen". Ik heb dit thema gekozen omdat de vorm van tulpen me erg aanspreekt. Aan de ene kant strak, symmetrisch en geometrisch, maar aan de andere kant ook vrij en beweeglijk. Een idee dat ik wil uitwerken is een collage van drie bolvormen, gebaseerd op de vorm van de tulpenbol.

afbeelding01Drie ronde plakkenIk wil 3 vormen aan elkaar maken. Als basis snij ik voor elke vorm een ronde plak uit een grote kleiplaat. De plakken hebben allemaal ongeveer dezelfde doorsnede. Om mooie ronde vormen te krijgen kun je een vaas of een pot als mal gebruiken bij het uitsnijden.
afbeelding02KleirolletjesDe vormen zelf ga ik opbouwen uit rollen. Ik maak daarom vast een paar rolletjes met een doorsnede van ongeveer een cm. De lengte van de rolletjes is niet zo belangrijk. Je gaat met een volgend rolletje verder waar de vorige opgehouden is.
afbeelding03Inkrassen van de grondplatenMet een kraspen, maak ik kleine krasjes in de grondplaat. Dat doe ik op de plek waar ik straks de rolletjes op leg. Door het krassen zorg ik dat de slib die ik tussen de grondplaat en de rolletjes doe, zich goed hecht.
afbeelding04Inkrassen van de rolletjesOok de rolletjes kras ik aan een kant in. Na het inkrassen doe ik met een kwast slib op zowel de krassen van de rolletjes als de krassen van de grondplaat. Ik heb meestal een potje slib in het voor, zodat ik dat altijd bij de hand heb. Zelf gebruik ik het liefste een kwastje om de slib aan te brengen, maar met je vingers kan natuurlijk ook.
afbeelding05De rolletjes klei op de grondplaatNu leg ik de rolletjes klei op de grondplaat. Mooi langs de rand, met de bolling van de rolletjes ietsje over het randje heen. Duw de rolletjes goed aan, de slib moet als het ware vacuum zuigen tussen de rolletjes en de grondplaat.
afbeelding06Drie lagen met rolletjesIk bouw een laag of 3 met rolletjes op. Hoe netter je dit opbouwen doet, hoe makkelijker je het zometeen glad kun strijken. De vorm wordt dan vanzelf ook strakker. Het is dus de moeite waard om hier precies te zijn, vooral de eerste lagen omdat die de vorm bepalen. Alleen de eerste laag moet ingekrast en geplakt worden. Dat is voor de verdere lagen niet nodig.
afbeelding07Glad strijkenStrijk nu de rolletjes in elkaar door in op en neer gaande bewegingen vertikaal over de rolletjes heen te bewegen met je vinger. Doe dit zowel aan de buitenkant als aan de binnenkant. De klei moet mooi gelijkmatig in de gleuven tussen de rolletjes geduwd worden. Je kunt de zijkanten nog strakker afwerken met een lomer.
afbeelding08Weer een aantal lagen rolletjesAls je tevreden bent ga je weer verder met het opbouwen. Soms is je rand erg ongelijk van hoogte geworden. Je kunt deze dan met een mesje voorzichtig overal op dezelfde hoogte afsnijden en daarna pas weer verder gaan met opbouwen.
afbeelding09Een bolling makenEr moet een bolling in de vorm komen. Daarom leg ik de rolletjes nu steeds iets verder naar buiten op de onderliggende laag. Hoe verder naar buiten, hoe breder je vorm wordt. Soms moet je je rolletjes iets dikker maken om de stevigheid in je vorm te behouden.

afbeelding10De rolletjes weer glad makenAls ik weer een aantal lagen rolletjes heb opgebouwd, ga ik de rolletjes weer glad maken. Omdat ik een bolling aan het maken ben, moet ik wel steeds goed de vorm controleren. Bij het maken van de bolling is de bovenkant wat verschillend in hoogte geworden.
afbeelding11Afsnijden en weer opbouwenIk snijd de bovenkant daarom weer netjes op gelijke hoogte af en ga weer opbouwen. Het dikste stuk van de bolling is geweest, en je kunt zien dat de bovenste rolletjes iets verder naar binnen zijn gelegd. Ook deze rolletjes strijk ik weer mooi glad.
afbeelding12Vormen in elkaar passenAls ik de eerste vorm voor een groot deel af heb, ga ik met de 2e vorm beginnen. ik wil de vormen echt in elkaar maken, en daarom moet ik een stukje uit de 2e vorm snijden om dit te laten passen.
afbeelding13Uit te snijden deel afgetekendOok uit de andere vorm moet een stuk gehaald worden, omdat ik de binnenkant van de vorm helemaal hol wil hebben. Het is een beetje een gepuzzel en voor ik de vormen echt aan elkaar maak, ben ik eerst een paar keer aan het passen tot ik helemaal tevreden ben.
afbeelding14Drie vormen aan elkaarOp dezelfde manier pas ik ook de derde vorm in het geheel. je kunt hier goed zien hoe alles op elkaar aansluit.
afbeelding15Weer verder met opbouwenNu de drie delen aan elkaar zitten, ga ik weer verder met het opbouwen van de vormen. Soms gaan de rolletjes nu over 2 delen heen. Op deze manier wordt het geheel ook erg stevig. Op het laatste zijn de drie vormen weer los van elkaar en werk ik ze een voor een af.
afbeelding16Weer inkrassenHet hele werkstuk neem behoorlijk wat tijd in beslag. Als ik een pauze neem tussendoor, dan moet ik de eerste laag die ik weer op het werkstuk bevestig, weer inkrassen. Natuurlijk breng ik op de krassen ook weer slib aan. Je ziet dat hier ook.
afbeelding17Klaar om gebakken te wordenHet werkstuk is nu klaar en kan eerst biscuit gebakken worden. Als ik alles netjes heb geplakt en opgebouwd zonder luchtbelletjes dan blijft het werkstuk heel in de oven. Het is altijd toch weer een spannend moment, want af en toe knapt er toch iets en is al je werk voor niets geweest.
afbeelding18Het werkstuk is afGelukkig is het werkstuk heel gebleven. Het kan nu geglazuurd worden en nogmaals in de oven,maar dan op een wat hogere temperatuur zodat de glazuur mooi hecht. Ook dit is spannend, want er kan natuurlijk altijd nog iets mis gaan. Maar als het werkstuk uiteindelijk uit de oven komt ben ik erg tevreden.

Yetta